Cykl życia domen internetowych
Domeny internetowe, tak jak każdy inny produkt, posiadają swój cykl życia – czyli czas od momentu zarejestrowania domeny do momentu je ponownego uwolnienia – inaczej mówiąc: wpadnięcia do puli domen wolnych.
Cykl życia domeny jest uzależniony od polityki rejestru – czyli firmy, która zarządza daną domeną. Każdy rejestr ustanawia swoje prawa i warunki, ponieważ ma do tego prawo nadane przez ICANN. Przykładem różnorodności może być domena Brytyjska – co.uk – która to rejestrowana jest tylko i wyłącznie na 2 lata oraz domena .eu – europejska – która rejestrowana jest tylko na okres jednego roku, a po wygaśnięciu trafia na 40 dni do kwarantanny (domena jest zawieszona, nie działa, ale abonent może ją najczęściej z dodatkowym kosztem odnowić).
Zasady są więc różnie, niekiedy dziwne (wcześniejsze wygasanie domen austriackich .at), ale także bardzo rozsądne. Przykładem niech będzie rejestr .pl – po dacie wygaśnięcia domena jest tutaj zablokowana na 15 dni i następnie wpada do puli domen wolnych.
Bardzo długo natomiast trzeba czekać na domeny globalne – czyli .com, .net, .org, .info czy .biz. Tutaj okres od wygaśnięcia domeny to ponownego jej powrotu do puli domen wolnych to prawie 3 miesiące! Dla porównania domena .de – niemiecka – w dniu wygaśnięcia „ucieka” od obecnego rejestratora i trafia do głównego rejestru domen .de – do firmy Denic.
Przedstawimy kilka schematów najważniejszych dla Polaków domen – skupimy się głównie na domenach .pl, .eu oraz globalnych.
Domena .pl
Cykl życia domeny jest bardzo dobrze zoptymalizowany. Domena nie czeka długo na uwolnienie, ale zarazem nie jest to krótki okres – 15 dni w zupełności wystarcza „spóźnialskim” i „ zapominalskim” na odnowienie domeny.
Schemat poniżej przedstawia cykl życia domen i jej różne stany. Uwzględniona została rejestracja domen, testy, opcje i rezerwacja. Schemat ten to kompendium wiedzy o domenie .pl – wart przeanalizowania i zweryfikowania, ponieważ pozwala dokładnie zrozumieć warunki i zasady naszego rejestru.
Domena .eu
Domeny europejskie mają trochę bardziej skomplikowany cykl życia niż domeny polskie. System .eu był tworzony na podstawie systemu domen belgijskich – .be. Jest to praktycznie kalka tego systemu. W skrócie wygląda to w ten sposób, iż domena rejestrowana jest np. 11 lipca 2008 roku – jeżeli nie została odnowiona do 11 lipca 2009, to trafia na 40 dni do kwarantanny – jeżeli nie została także odnowiona w kwarantannie, to uwolni się po 40 dniach – czyli 20 sierpnia 2009.
Poniżej przedstawia to graf:
Są też inne możliwości cyklu życia domeny .eu, ponieważ Eurid dał możliwość swoim partnerom dowolnej interpretacji swoich przepisów (oczywiście za porozumieniem). Przykład powyżej jest przykładem najprostszym, jaki jest stosowany.
Innym rozwiązaniem może być przesunięcie okresu kwarantanny – np. domena została zarejestrowana 11.07.2009. Jeden z przepisów Eridu mówi, iż domena zarejestrowana w danym , konkretnym miesiąc wygasa z końcem miesiąca przyszłego roku. I teraz następuje mała zmiana – domena wygasa więc 31.07.2009 i wpada do kwarantanny na okres 40 dni. Następnie po 40 dniach – tj. 9.09.2009 wpada do puli domen wolnych. Obydwa rozwiązania są stosowane dość często – dla klienta lepszym rozwiązaniem jest druga wersja – jednak tak naprawdę nie robi to większej różnicy dla rejestratorów czy rejestru.
Domeny Globalne
Domeny globalne są jednymi z najpóźniej uwalnianych domen. Od daty wygaśnięcia do momentu jest powrotu do puli domen wolnych mija prawie 3 miesiące. Wiele domen ma bardzo podobny cykl życia jak domeny globalne, z tego względu iż to właśnie domeny globalne powstały jako pierwsze i to one tworzyły trendy. Przykładami takich domen są domeny .cc czy .tv – praktycznie każdy proces (rejestracja, transfer, zasady wygasania) jest identyczny, jak w przypadku domen globalnych. Poniżej schemat przedstawiający cykl życia i wygasania domen globalnych.
Domeny globalne posiadają dość trudny proces wygasania. Podczas wygasania trafiają do różnych stanów, a z kolei te dają konkretną informację, co w danej chwili z domeną się dzieje.
Status ok i active to status prawidłowy dla domeny zarejestrowanej, ale także w okresie Grace Period. Domeny w tym czasie normalnie działają i działają także pozostałe usługi – e-mail czy WWW. Domeny w okresie Grace Period najczęściej przestają już funkcjonować – ale jest to zależne od rejestratora, który w tym czasie ma prawo utrzymywać domenę przez ten okres jako aktywną lub ja wygasić.
Status Redemption Period to status mówiący o tym iż domena wygasła, nie została także odnowiona w okresie Grace Period (45 dni po dacie wygaśnięcia). W statusie Redemption Period można jeszcze domenę odzyskać za dodatkowa opłata – ale może to zrobić tylko abonent domeny i tylko u rejestratora, u którego jest domena. Status Pending Delete to status mówiący o tym, iż domena jest przygotowywana do uwolnienia.
Najciekawszym statusem jest tutaj okres Grace Period – jest to okres 45 dni po dacie wygaśnięcia domeny. Termin często także określany jako „czas łaski” – domena wtedy de facto bez opłaty może jeszcze przez jakiś okres działać. Termin zaciągnięty jest z branży finansowej – okres grace period posiadają także karty kredytowe.
Myślę że okres kwarantanny przydałby się także w domenie .PL – trochę ucywilizowałoby to rynek przechwytywania „spadających” domen. Na razie to trochę przypomina polowanie na jelenia – ktoś się zagapił i nie ma szans, często traci bezpowrotnie domenę.
Jesli delikwentowi zalezy na domenie, to juz w pierwszym dniu baraku jej funkcjonowania, spac po nocach nie moze. Osoby, lub tez firmy ktore ignoruja potrzebe przedluzenia domeny na czas, daja sygnal ze nie jest to, az tak wazna sprawa. Warto nadmienic, ze firmy rejstrujace, zazwyczaj wysylaja prosbe i jednoczesnie przypomnienie w postaci faktury proforma. Czesto jest to wysylane na 14 dni przed jej zakonczniem, badz 21 jak w przypadku home.pl . Dlatego mysle, ze 30 dni na dokonanie platnosci to i tak satysfakcjonujacy okres. W przypadku, checi sugesti…NASK, jedynie moze je przyjac….